Działanie 1. Renty Strukturalne

? Jak można udokumentować okres pracy przejmującego w gospodarstwie rolnym?

Okres pracy przejmującego w gospodarstwie rolnym, może być udokumentowany zaświadczeniem właściwej jednostki organizacyjnej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o okresach podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników z tytułu prowadzenia działalności rolniczej lub pracy w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika. Ponadto okres pracy może być udokumentowany oświadczeniem osoby pracującej w gospodarstwie rolnym o okresie wykonywanej pracy w tym gospodarstwie, potwierdzonym oświadczeniem posiadacza gospodarstwa rolnego, w którym była wykonywana praca. Okres pracy w gospodarstwie rolnym może być również poświadczony dokumentem potwierdzającym okres posiadania gospodarstwa rolnego wraz z oświadczeniem o okresie prowadzenia działalności rolniczej w tym gospodarstwie rolnym.

? Dlaczego w 10-letnim okresie prowadzenia działalności rolniczej, rolnik przekazujący gospodarstwo rolne powinien przez 5 lat podlegać ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników?

Renty strukturalne są przeznaczone dla osób, dla których praca w gospodarstwie rolnym stanowiła główne źródło utrzymania, a podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników z tytułu prowadzenia działalności rolniczej stanowi tego dowód. Zgodnie z § 4 pkt 2 ww. rozporządzenia, rentę strukturalną przyznaje się rolnikowi, prowadzącemu nieprzerwanie działalności rolniczą w gospodarstwie rolnym w okresie co najmniej 10 lat poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną i który w tym okresie podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, przez okres co najmniej 5 lat.

? Kiedy i w jakim terminie rolnik ubiegający się o prawo do renty strukturalnej powinien przekazać posiadane gospodarstwo rolne w celu zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, aby było to zgodne z wymogami określonymi w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 114, poz. 1191)?

Po weryfikacji wniosku o przyznanie renty strukturalnej przez kierownika biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i wydaniu przez niego postanowienia o spełnieniu wstępnych warunków do renty strukturalnej, wnioskodawca zgodnie z § 20 ust. 7 ww. rozporządzenia, w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania postanowienia o spełnieniu wstępnych warunków do renty strukturalnej, powinien przekazać gospodarstwo rolne.

? Czy beneficjenci programu rent strukturalnych będą zobowiązani do opłacania składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe do czasu osiągnięcia wieku emerytalnego?

Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25, z późn. zm.), osoba pobierająca rentę strukturalną zobowiązana będzie do opłacania składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe rolników. Jeżeli renta strukturalna zawierać będzie dodatek na małżonka, osoba pobierająca rentę strukturalną zobowiązana będzie także do opłacania składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe za małżonka. Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonemu, który osiągnął wiek emerytalny i podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez okres co najmniej 100 kwartałów. Jako, że renta strukturalna jest świadczeniem okresowym, po upływie okresu na jaki zostało przyznane rolnikowi prawo do renty strukturalnej, rolnik będzie mógł złożyć wniosek o świadczenie z ubezpieczenia społecznego rolników, a co za tym idzie musi spełnić wymogi określone w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników i dlatego jest zobowiązany do opłacania składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe.

Opracowano w Departamencie Infrastruktury Wsi i Komunikacji Społecznej
w Wydziale Spraw Społeczno-Zawodowych

? Czy beneficjenci programu rent strukturalnych będą zobowiązani do opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne?

Zgodnie z art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135) w przypadku nieobliczania zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych przez płatnika, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, od przychodów stanowiących podstawę wymiaru składki innych niż określone w ust. 2 tego artykułu, składkę obliczoną za poszczególne miesiące obniża się do wysokości 0 zł. Zatem w odniesieniu do części renty strukturalnej finansowanej z budżetu krajowego, która stanowi kwoty otrzymane od agencji rządowych pochodzących z budżetu państwa, składkę na ubezpieczenie zdrowotne obniża się do wysokości 0 zł., na podstawie wymienionego przepisu ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych. Natomiast w odniesieniu do środków na rentę strukturalną w zakresie pochodzącym z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej należy zauważyć, iż zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) nr 445/2002 z dnia 26 lutego 2002 r. ustanawiającym szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR), płatności dokonywane w związku ze wsparciem rozwoju obszarów wiejskich powinny być dokonywane w pełnej wysokości na rzecz beneficjenta. Rozporządzenia organów Wspólnot Europejskich są wiążące w całości i bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich (art. 249 akapit 2 Traktatu Wspólnot Europejskich). W związku z powyższym, również w przypadku środków na rentę strukturalną w zakresie pochodzącym z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej nie będą ustalane i pobierane składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Ponadto należy zauważyć, że stosownie do art. 75 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, mimo obniżenia składki na ubezpieczenie zdrowotne do wysokości 0 zł w odniesieniu do części renty strukturalnej finansowanej z budżetu krajowego oraz nieustalania i niepobierania składki na to ubezpieczenie zdrowotne z części pochodzącej ze środków z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej, Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa jako instytucja wypłacająca rentę strukturalną, jest zobowiązana zgłaszać do ubezpieczenia zdrowotnego osoby ją pobierające, a co za tym idzie nie istnieje niebezpieczeństwo, iż beneficjenci programu rent strukturalnych będą mieli problemy z korzystaniem ze świadczeń opieki zdrowotnej.

Opracowano w Departamencie Infrastruktury Wsi i Komunikacji Społecznej
w Wydziale Spraw Społeczno-Zawodowych

? Czy z kwoty wypłacanego świadczenia z tytułu renty strukturalnej, będzie pobierana i odprowadzana zaliczka na podatek dochodowy na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Renty strukturalne są zwolnione z opodatkowania na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, z późn. zm.). Podstawą powyższego zwolnienia są:

a) w odniesieniu do części finansowanej z budżetu Wspólnot Europejskiej – art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,

b) w odniesieniu do części finansowanej z budżetu krajowego – art. 21 ust. 1 pkt 47c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Opracowano w Departamencie Infrastruktury Wsi i Komunikacji Społecznej
w Wydziale Spraw Społeczno-Zawodowych

? Czy rolnik przenoszący własność gospodarstwa rolnego jest zobowiązany do uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych?

Jeżeli przeniesienie własności użytków rolnych następuje na podstawie jednej z czynności wymienionych w art. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. Nr 86, poz. 959, z późn. zm.), należy mieć na względzie zwolnienie określone w art. 9 pkt 2 ww. ustawy. Zgodnie z tym przepisem zwalnia się z podatku od czynności cywilnoprawnych przeniesienie własności nieruchomości lub ich części, wraz z częściami składowymi, z wyjątkiem budynków mieszkalnych lub ich części znajdujących się na obszarze miast, pod warunkiem, że w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, w chwili dokonania czynności, nabyte grunty stanowią gospodarstwo rolne albo utworzą gospodarstwo rolne lub wejdą w skład gospodarstwa rolnego będącego własnością nabywcy.

Opracowano w Departamencie Infrastruktury Wsi i Komunikacji Społecznej
w Wydziale Spraw Społeczno-Zawodowych

? Czy rolnik przenoszący własność gospodarstwa rolnego na podstawie umowy darowizny jest zobowiązany do uiszczenia podatku od spadków i darowizn?

Przeniesienie własności gospodarstwa rolnego w drodze darowizny na rzecz osoby fizycznej podlega regulacjom określonym w ustawie z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514, z późn. zm.). Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, zwalnia się z powyższego podatku nabycie własności i prawa użytkowania wieczystego gospodarstwa rolnego (w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym) lub jego części oraz innych praw do takiego gospodarstwa lub jego części, jak również działki przyzagrodowej, z wyjątkiem budynków mieszkalnych, budynków zajętych na cele specjalistycznego chowu i wylęgu drobiu lub specjalistycznej hodowli zwierząt wraz z urządzeniami i ze stadem hodowlanym oraz urządzeń do prowadzenia upraw specjalnych, jak: szklarnie, inspekty, pieczarkarnie, chłodnie, przechowalnie owoców. Jeżeli przedmiotem darowizny są wymienione wyżej budynki i urządzenia specjalistyczne, wymienione w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b i c ww. ustawy, a nabywcami są zstępni lub małżonek, z podstawy opodatkowania wyłącza się wartość tych składników pod warunkiem, że te budynki i urządzenia będą wykorzystywane przez nabywcę nadal w stanie niepogorszonym i zgodnie z ich przeznaczeniem w ramach gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej 5 lat od dnia przyjęcia darowizny (art. 4 ust. 2 ww. ustawy). W przypadku, gdy w skład gospodarstwa rolnego nabytego w drodze darowizny wchodzi budynek mieszkalny, a nabywcą jest osoba zaliczana do I grupy podatkowej, to stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, nie wlicza się do podstawy opodatkowania jego wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 m2 powierzchni użytkowej budynku, o ile nabywca spełni pozostałe warunki określone w art. 16 ust. 2 ww. ustawy. Zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, do pierwszej grupy podatkowej zalicz się małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.

Opracowano w Departamencie Infrastruktury Wsi i Komunikacji Społecznej
w Wydziale Spraw Społeczno-Zawodowych

? W jakiej wysokości jest określona taksa notarialna za sporządzenie umowy przeniesienia własności gospodarstwa rolnego w zamian za rentę strukturalną w formie aktu notarialnego?

Na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 stycznia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej (Dz.U. Nr 11, poz. 83), została wprowadzona zmiana do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 r. w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej (Dz.U. Nr 148, poz. 1564). Wprowadzenie powyższej zmiany ma na celu zmniejszenie kosztów związanych ze sporządzeniem umowy przekazania gospodarstwa rolnego lub użytków rolnych w formie aktu notarialnego, jakie zobowiązani są ponosić rolnicy ubiegający się o renty strukturalne na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 114, poz. 1191). Istota powyższej zmiany sprowadza się do określenia maksymalnej stawki taksy notarialnej – w wysokości 600 zł – za sporządzenie aktu notarialnego, dokumentującego umowę zbycia nieruchomości, jeżeli w związku z tą umową następuje zarówno wypłata świadczeń z tytułu ubezpieczenia społecznego rolników albo renty strukturalnej współfinansowanej ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej.

Opracowano w Departamencie Infrastruktury Wsi i Komunikacji Społecznej
w Wydziale Spraw Społeczno-Zawodowych