Ser klagany
Ser klagany
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych
  • w dniu 2006-05-09
  • kategoria Produkty mleczne
  • województwo woj. śląskie

Wygląd:

Skórka cienka biała, po dłuższym leżakowaniu przechodzi w kremową, a nawet żółtą

Kształt:

W zależności od formy, ostatnio kształt bochenka

Rozmiar:

Długość do 20 cm, szerokość do 15 cm

Barwa:

Biała, po dłuższym leżakowaniu – kremowa

Konsystencja:

Miękka, po dłuższym leżakowaniu twardnieje

Smak:

Łagodny śmietankowy smak, po dłuższym leżakowaniu zarówno smak, jak i zapach może być kwaskowy

Dodatkowe Informacje:

W przeszłości produkt był wytwarzany wyłącznie z mleka owczego, obecnie może być produkowany również z mleka krowiego

Tradycja:

Ser klagany to ser owczy produkowany na terenach zamieszkanych przez śląskich górali, czyli na terenie Śląska Cieszyńskiego. Archiwalne źródła dotyczące tradycji, pochodzenia oraz sposobu produkcji sera klaganego są tymi samymi źródłami, które mówią o produkcji serów owczych – oscypka czy buncu. Na terenie Beskidu Śląskiego we wsiach zwanych Trójwsią, którą tworzą Istebna, Jaworzynka i Koniaków, górale, tak jak na Podhalu, zakładali w górach na cale lato szałasy, (…) do których z całej okolicy zbierają owce i robią sery, jak wspominał w 1830 roku Ambroży Grabowski. Dawniej w Beskidzie Śląskim i Żywieckim na halach ser stanowił towar wymienny. Można go było zamienić na inne potrzebne w gospodarstwie artykuły. W publikacji Potrawy regionalne Wisły i Śląska Cieszyńskiego wydanej przez Zespół Szkół Gastronomiczno-Hotelarskich im. Władysława Reymonta w Wiśle w 1996 roku (red. Maria Maciejczek-Madej, Anastazja Sidzina, Emilia Kłapcia) na s. 97 czytamy: Ser klagany to tradycyjny produkt góralski, sięgający okresu gospodarki szałaśniczej. Dawniej mleko owcze (lub krowie) „klagało się rynckóm”(…). W rozdziale XIV Wesele – wiesieli jest napisane: Z uroczystości rodzinnych najokazalej obchodzono wesela (…). W Trójwsi już od godzin rannych, jeszcze przed ślubem, weselnicy podejmowani byli gościną, na której podawano ser klagany z chlebem, moczaninę z masłem (…). Obecnie ser klagany wytwarzany jest na terenie gminy Istebna.