Tort gdański
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych
  • w dniu 2012-01-17
  • kategoria Wyroby piekarnicze i cukiernicze
  • województwo woj. pomorskie

Wygląd:

Prostokątny lub okrągły biszkopt przełożony kremem.

Kształt:

W zależności od kształtu tortownicy – prostokątny bądź okrągły.

Rozmiar:

W zależności od kształtu tortownicy.

Barwa:

Zewnętrzna złota, na przekroju żółto-kremowa.

Konsystencja:

Sprężysta.

Smak:

Smak i zapach wanilii i cytryny.

Dodatkowe Informacje:

Tradycja:

Kuchnia pomorska jest bardzo zróżnicowana. Obok kuchni kaszubskiej i kociewskiej istniała kuchnia dworska, patrycjuszowska i mieszczańska. W tej różnorodności szczególne miejsce zajmowała kuchnia gdańska. Oddziaływała ona na rodzime tradycje kulinarne regionu pomorskiego, a z kolei ludowe potrawy wprowadzane były na mieszczańskie stoły. „Z pewnością pewne zwyczaje i nowości, które pojawiały się w kuchni kaszubskiej, mogły przywędrować za sprawą młodych Kaszubek, które pracowały w innych regionach, we dworze, a potem do własnych domów przenosiły te nowinki” (W. Niemiec, „Tradycyjna kuchnia kaszubska”, Gdańsk). W roku 1925 ukazała się książka kucharska pt. „Nauka gotowania dla użytku ludu polskiego – ułożona z prac konkursowych” autorstwa M. Reszelskiej, Stanisławy Mittmann i Stefanji Królikowskiej. Wśród obfitości przepisów można odnaleźć recepturę na tort gdański. Do jego przygotowania potrzebny był biszkopt z dwóch rodzajów mąki, cukier, jaja, odrobina proszku do pieczenia, skórka i sok z cytryny. „W ludowej kuchni pomorskiej biszkopty i krojone spody biszkoptowe pojawiły się prawie sto lat temu” (W. Niemiec, „Tradycyjna kuchnia kaszubska”, Gdańsk). Przy przygotowywaniu tortu bardzo ważna była masa przyrządzona z tłuszczu, jaj, utartej czekolady, cukru, zmielonych migdałów i cukru waniliowego. Występujące w recepturze gdańskiego tortu migdały i cytryny w mieszczańskiej kuchni gdańskiej stały się popularne już w XVII wieku. Przez wieki te kosztowne dodatki przenikały do rodzimej kuchni pomorskiej. Tort gdański przygotowany według receptury zamieszczonej w książce „Nauka gotowania dla użytku ludu polskiego – ułożona z prac konkursowych” prawdopodobnie był skromniejszą wersją torów migdałowych i czekoladowych, podawanych w gdańskich bogatych domach od XVII wieku. Dawniej w zamożnych domach Pomorzan torty były ozdobą stołów, zaś w uboższych przygotowywane były tylko podczas uroczystości rodzinnych czy najważniejszych świąt. Na kaszubskich przyjęciach charakterystyczna była kolejność podawanych dań, w tym tortów. Najpierw podawano „słodkô dorbô kawę” oraz torty i placki, potem dopiero dania gorące i wódkę.