Szandar kociewski
Szandar kociewski
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych
  • w dniu 2006-09-04
  • kategoria Gotowe dania i potrawy
  • województwo woj. pomorskie

Wygląd:

Placek ziemniaczany z dodatkiem solonego boczku podobny do przypalonej drożdżówki

Kształt:

W zależności od blachy, w której jest zapiekany

Rozmiar:

W zależności od blachy, w której jest zapiekany

Barwa:

Na zewnątrz – złotawo-brązowy Wewnątrz – żółty

Konsystencja:

Miękka

Smak:

Smak usmażonego placka ziemniaczanego na smalcu i na słono, o zapachu smażonego świeżego boczku

Dodatkowe Informacje:

spożywczego Szandar kociewski można przygotować z dodatkiem okrasy gęsiej, twarogu, grzybów, mięsa oraz na słodko z dodatkiem cukru i śmietany

Tradycja:

Południowo-zachodnia część Kociewia, leżąca na skraju Borów Tucholskich, jest krainą silnie zalesioną, gleby są mało urodzajne, przeważnie piaszczyste, mało przydatne dla rolnictwa. W XIX i na początku XX wieku pożywienie ludności wiejskiej Pomorza Gdańskiego opierało się w większości na produktach pochodzących z własnego gospodarstwa, co wynikało w głównej mierze z samowystarczalności gospodarczej wsi. Głównymi składnikami pożywienia były ziemiopłody. Obok roślin zbożowych ważną rolę w pożywieniu odgrywały również (…) ziemniaki. Ziemniaki, których uprawa polowa upowszechniła się w drugiej połowie XIX wieku, stały się nie tylko (obok zbóż) podstawowym składnikiem wyżywienia mieszkańców wsi, ale w dużym stopniu przyczyniły się do znacznego zażegnania klęsk głodu. Ziemniaki (…) przechowywano w przyzagrodowych piwnicach wolno stojących. Spożywano je w różnych porach dnia, przyrządzane w najrozmaitszy sposób: smażone, tarte, gotowane w wodzie (H. Lewandowski, T. Borkowski, Promocja kultury kulinarnej w tradycji i obyczajach w: Produkt regionalny i tradycyjny a agroturystyka, materiały konferencyjne, 2006). Szandar kociewski z ziemniaków tartych był nieodzowną potrawą na stołach kociewskich wielu rolników i gospodarzy. Z zapisków z 1934 roku, które zachowały się w katechizmie rodzinnym wynika, iż potrawa ta posiada bardzo długą tradycję. O Szandarze jest również wzmianka w szkolnym wypracowaniu pochodzącym z 1969 roku, w którym uczennica opisuje potrawy wytwarzane przez gospodynie domowe na Kociewiu. Szandar Kociewski przygotowuje się obecnie na zakończenie wykopków.