Sos zimny żuławski
Sos zimny żuławski
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych
  • w dniu 2011-12-30
  • kategoria Gotowe dania i potrawy
  • województwo woj. pomorskie

Wygląd:

Zwięzły, puszysty i gładki.

Kształt:

W zależności od naczynia.

Rozmiar:

W zależności od naczynia.

Barwa:

Kremowa.

Konsystencja:

Spoista, gładka i mazista.

Smak:

Smak subtelny o świeżym zapachu.

Dodatkowe Informacje:

Tradycja:

Słowo „sos” wywodzi się od łacińskiego słowa „salsus” co znaczy osolony, przyprawiony. Dawne sosy były bardzo proste, w skład których głównie wchodziła oliwa, ocet lub wino i zioła. Już w starożytności znany był „sos garum” przygotowywany ze sfermentowanych ryb. Sos zimny na Żuławach bardzo często przyrządzany był w latach 60-80 XX wieku. Obecnie z uwagi na jego pracochłonność przygotowywany jest głównie na wielkie uroczystości, np. wesela, urodziny czy chrzciny. „Bazą sosu jest gotowane żółtko i olej. Najlepszym olejem jest „olej miejscowy”, w naszym regionie olej żuławski. Jest to sos zdrowy – gotowanie jajek chroni przed salmonellą, bardzo zdrowy jest też olej żuławski tłoczony na zimno. Aby sos był udany, ważne jest jego umiejętne rozcieranie – najpierw dokładnie ucieramy żółtko z odrobiną oleju, a potem cienką stróżką powoli dolewany pozostały olej dokładnie ucierając. Gotowy sos doprawiamy solą i przyprawami według uznania” (Wywiad etnograficzny z mieszkańcami Żuław). Sos zimny żuławski jest doskonałym dodatkiem do potraw, głównie mięsa. Jednocześnie jest on bazą, do której można dodawać inne składniki według uznania, np. szalotkę, zieloną pietruszkę, szczypiorek, sardelę, otrzymując tym samym różne smaki sosu.