Miód Pitny Trójniak
Miód Pitny Trójniak
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych
  • w dniu 2005-10-04
  • kategoria Napoje
  • województwo woj. lubelskie

Wygląd:

Klarowny napój fermentowany z brzeczki miodowej.

Kształt:

Opakowania jednostkowe - gąsiorki, kamionki, beczułki.

Rozmiar:

Opakowania różnej pojemności – od 100 ml do kilku litrów.

Barwa:

Od złocistej do ciemnobursztynowej.

Konsystencja:

Produkt płynny.

Smak:

Smak wyjątkowy, a zapach przyjemny, miodowy.

Dodatkowe Informacje:

Zróżnicowana zawartość alkoholu i cukru dla różnych typów miodów pitnych stanowi o ich specyficznych cechach organoleptycznych.

Tradycja:

Produkcja miodów pitnych w Polsce charakteryzuje się ponad tysiącletnią tradycją i dużą różnorodnością. Historia ich produkcji sięga początków państwowości polskiej. W 966 roku w zapisach hiszpańskiego dyplomaty, kupca i podróżnika Ibrahima Ibn Jakuba odnotowano, że „w kraju Mieszka I, obok żywności, mięsa, ziemi ornej obfituje miód, a słowińskie wina i upajające napoje zwą się miodami”. W Kronikach Galla Anonima, który opisywał dzieje Polski na przełomie XI i XII wieku, znajdują się także liczne wzmianki o produkcji miodów pitnych. W materiałach źródłowych opisujących tradycję kulinarne Polski w XVII i XVIII wieku znajdują się już nie tylko ogólne wzmianki o miodach pitnych, ale także o ich szczególnych rodzajach. W zależności od metody produkcji, miody dzielono na: „półtoraki”, „dwójniaki”, „trójniaki” i „czwórniaki”. Każda z nich odnosi się do innego typu miodu pitnego - produkowanego z innych proporcji miodu i wody lub soku oraz o różnych okresach leżakowania. W Trylogii Henryka Sienkiewicza można odnaleźć sytuacje opisujące konsumpcję miodów pitnych, w której to prym wiódł jeden z bohaterów powieści Imć Pan Onufry Zagłoba, herbu Wczele. Goszcząc np. w domu Skrzetuskich, na pytanie Gospodyni: „Co dzisiaj tatuś pić woli – dębniaczek, czyli miód?”, Zagłoba odpowiada: „Świnia była na obiad, to miód będzie grzeczniejszy”. W sytuacji specjalnej, jak np. ratowania pobitego, nieprzytomnego sługi Skrzetuskiego Rzędziana – Pan Zagłoba wierząc w specjalna moc trójniaka tak poczynał: „Dalibóg jeśli mu ten miód nie pomoże to chyba zełgał, że szlachcic. Tak mrucząc Pan Zagłoba wsparł głowę Rzędziana na swych kolanach, poczym mu zwolna sączyć trójniak do ust zsiniałych zaczął”. Przy innej okazji podczas spotkania ze Skrzetuskim na wojennym szlaku na jego propozycję: „Mam ja trójniak bardzo przedni, może Waść kusztyczek pozwoli?”, odpowiada: „Kiep odmawia, gdy nie Kiep prosi. Właśnie cyrulik mi zalecił miód pić, żeby melankolię od głowy odciągnąć”. Nazwa trójniak odnosi się zatem bezpośrednio do historycznie ustalonego składu i sposobu produkcji miodu pitnego – jest sama w sobie specyficzna. Zgodnie z tradycyjną staropolską recepturą charakter produktu wymaga przestrzegania określonego okresu leżakowania i dojrzewania. W przypadku Staropolskiego Miodu Pitnego Trójniaka okres ten wynosi przynamniej 1 rok. Tradycyjny podział miodów pitnych na „półtoraki”, „dwójniaki”, „trójniaki” i „czwórniaki” istnieje w Polsce od wieków i przetrwał w świadomości konsumentów do dziś dnia. Po zakończeniu II wojny światowej zostały podjęte próby prawnego uregulowania tradycyjnego podziału miodów pitnych na cztery kategorie. Ostatecznie podział ten został wprowadzony do polskiego porządku prawnego w roku 1948 ustawą o produkcji win, moszczów winnych i miodów pitnych oraz o obrocie tymi produktami (Dz. U. 1948, nr 58, poz. 462). Zgodnie z art. 15 ust. 4 tejże ustawy trójniakiem może być nazwany tylko miód pitny, wyprodukowany z jednej części objętościowej miodu naturalnego i dwóch części wody. Tradycyjna terminologia została także potwierdzona w obowiązującym rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 grudnia 2004 roku w sprawie szczególnych rodzajów fermentowanych napojów winiarskich oraz szczegółowych wymagań organoleptycznych, fizycznych i chemicznych dla tych napojów (Dz. U. 2004, nr 272, poz. 2696), będącym aktem wykonawczym do ustawy z dnia 22 stycznia 2004 roku o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi wyrobami i organizacji rynku wina (Dz. U. 2004, nr 34, poz. 292 z późniejszymi zmianami).