Golasy izbickie
Golasy izbickie
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych
  • w dniu 2015-06-16
  • kategoria Gotowe dania i potrawy
  • województwo woj. lubelskie

Wygląd:

Masa przygotowana z kaszy gryczanej, ugotowanych ziemniaków z serem i śmietaną zawinięta w liście chrzanu.

Kształt:

Podłużny, owalny.

Rozmiar:

Długość około 10 cm i szerokość około 6 cm.

Barwa:

Po przekrojeniu brunatno-biała.

Konsystencja:

Zwarta i miękka.

Smak:

Smak kaszy gryczanej, sera i ziemniaków z posmakiem i aromatem przypraw.

Dodatkowe Informacje:

Tradycja:

Gmina Izbica to typowo rolnicza gmina, gdzie uboga społeczność wiejska przy przygotowywaniu codziennego pożywienia wykorzystywała wszystkie surowce dostępne na tzw. przednówku. Z warzyw i owoców dostępnych w każdym gospodarstwie powstawały przeróżne potrawy, w tym golasy izbickie. Prawdopodobne pochodzenie nazwy wywodzi się z braku na przednówku aż do nowych zbiorów mąki potrzebnej do wyrobu ciasta pierogowego. Stąd „goły” farsz okryty liśćmi chrzanowymi. Golasy na terenie gminy Izbica mają bardzo długą historię. „(…) Wielki post (…) Podawano również pieczone golasy, tj. pierogi z kartofli i kaszy gryczanej, sporządzone bez zawijania w ciasto (…)” (A. Magdziakowa, „Rok obrzędowy mojego regionu: ginące obrzędy, zwyczaje, wierzenia i pieśni kresowej wsi polskiej z okolic Dubienki w południowo-wschodniej Lubelszczyźnie”, Lublin 2003). Dawniej były potrawą często przygotowywaną prawie w każdym domu. Wynikało to z tego, iż praktycznie w każdym gospodarstwie uprawiano ziemniaki i grykę oraz hodowano bydło mleczne. Z mleka wytwarzano śmietanę i ser. „Robiono je z gotowanych kartofli, sera, kaszy gryczanej. Obrane kartofle gotowało się, odcedzało (trochę wody trzeba zostawić w garnku) i rozgniatało, do tego trzeba dodać kaszę gryczaną i pod przykryciem prażyć na wolnym ogniu. Potem dodać ser, sól i pieprz do smaku. Wszystko należy wymieszać. Formujemy dość duże owalne kotlety. Dawniej pieczono je w piecu, a obecnie w piekarniku lub prodiżu na złoty kolor” (Wywiad przeprowadzony z mieszkańcami gminy Izbica). Golasy wytwarzane są nadal według tradycyjnego przepisu przekazywanego z pokolenia na pokolenie oraz stosowane są niezmiennie te same produkty do ich wyrobu. Najważniejszym dla zachowania ich tradycyjnego smaku jest właściwy dobór składników.