Sok pomidorowy z Kałęczewa
Sok pomidorowy z Kałęczewa
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych
  • w dniu 2016-02-22
  • kategoria Napoje
  • województwo woj. łódzkie

Wygląd:

Nieklarowna ciecz.

Kształt:

W zależności od naczynia, w którym się znajduje.

Rozmiar:

W zależności od opakowania, np. 0,3 l, 3 l, 5 l.

Barwa:

Ceglastoczerwona.

Konsystencja:

Płynna. Sok nieklarowny, naturalnie mętny z osadem.

Smak:

Lekko kwaśny, charakterystyczny dla soku pomidorowego.

Dodatkowe Informacje:

Tradycja:

Już w XVIII i XIX wieku uprawiano i spożywano w Polsce warzywa zwane wówczas ogrodowinami. „Stosunkowo późno, gdyż dopiero w (…) latach okresu międzywojennego (…) zaczęto (…) uprawiać pomidory na własne potrzeby, pomimo że zapoznano się z nimi na krótko przed pierwszą wojną światową” (J. P. Dekowski, „Z badań nad pożywieniem ludu łowickiego (1880-1939)” [w:] Prace i materiały Muzeum Archeologicznego i Etnograficznego w Łodzi, Seria Etnograficzna nr 12, Łódź 1968). Jednak już wówczas doceniano walory odżywcze i smakowe pomidorów: „posiadają one wszystkie najlepsze właściwości, mają najwięcej witamin i soli odżywczych oraz cukru rodzimego (do 20%), przyjemny smak kwaskowaty” (R. Tarnawska, A. Tarnawski, „Kosowska kuchnia jarska”, Warszawa 1929). Kałęczew leży w bliskim sąsiedztwie Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich, w dolinie rzeki Mrogi. Sąsiedztwo to stwarza specyficzny mikroklimat, dzięki czemu uprawiane tu owoce i warzywa są soczyste, aromatyczne i bardzo smaczne. Z uprawianych tu dojrzałych pomidorów, podobnie jak z jabłek, przygotowywany jest sok. Dawniej wyciskany był ręcznie, obecnie używane są do tego specjalne prasy. Takie zachowane, małe prasy śrubowe do wyciskania soku z tego regionu z I połowy XX wieku znajdują się w zbiorach Muzeum Łowickiego. „Dojrzałe pomidory kroi się na ćwiartki, podgrzewa do temp. 75ºC i tłoczy w prasie. Do 1 l otrzymanego soku dodaje się przyprawy (3 dkg soli i 2 dkg cukru)” („Chemia praktyczna dla wszystkich” wydanie szóste, Warszawa 1970). Czasami dodawano do soku sól i cukier do smaku. Otrzymany sok jest pasteryzowany, w butelkach lub słoikach, ustawiając je w kotłach, tak aby się nie dotykały i podgrzewano. Soku z pomidorów używa się nie tylko do bezpośredniego spożycia, lecz również do gotowania zup oraz jako dodatek do innych potraw. Obecnie mieszkańcy Kałęczewa powrócili do starych, nieco zapomnianych tradycji tłoczenia soków na zimno z owoców oraz warzyw. Szczególnie smacznym oraz zdrowym sokiem jest sok z pomidorów tłoczony na zimno, dzięki czemu zachowuje swoje cenne składniki odżywcze oraz walory smakowe.