Fefernuski kociewskie
Fefernuski kociewskie
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych
  • w dniu 2006-06-30
  • kategoria Wyroby piekarnicze i cukiernicze
  • województwo woj. pomorskie

Wygląd:

Malutkie ciasteczka z piernika obtoczone w lukrze

Kształt:

Mają różne kształty, w zależności od formy mogą to być stożki, rożki, poduszeczki, kostki, czyli „wirfle”

Rozmiar:

Ok. 2 x 2 cm

Barwa:

Jasnobrązowe ciasteczka z białym lukrem

Konsystencja:

Twarde, kruche i miękkie przechowywane w szczelnych pojemnikach

Smak:

Słodkie o intensywnym zapachu przypraw korzennych

Dodatkowe Informacje:

Ciasto na fefernuski należy przygotować 14 dni przed Świętami Bożego Narodzenia, następnie odstawić je w zimne miejsce i po czterech dniach piec ciasteczka

Tradycja:

Tradycja pieczenia fefernusków kociewskich kojarzy się wszystkim kociewiakom z domem rodzinnym i ze Świętami Bożego Narodzenia. Ciasto piernikowe, z którego robi się fefernuski, już dwa tygodnie przed świętami stało dawniej na strychu i dojrzewało. W latach 60. i 70. rodowita kociewianka Waldburga Jaruszewska (gospodyni księdza proboszcza w Lignowach Szlacheckich) piekła przepyszne pierniczki. Recepturę udostępniła swoim znajomym i do dziś wiele rodzin szczyci się posiadaniem tego przepisu z 1970 roku. Wypiek figuruje w nim pod nazwą piernik „Gosposia”. Tym samym przepisem, co dziś posługiwano się także 35 lat temu. Kociewianki z tak przygotowanego ciasta piekły 3 różne rodzaje piernika: pierniczki wycinane foremkami, piernik przekładany marmoladą oraz fefernuski kociewskie. Fefernuski kociewskie zaraz po upieczeniu są twarde jak kamienie. Przechowywane w szczelnie zamkniętych pojemnikach kruszeją i same rozpływają się w ustach. Nazwa fefernuski występuje w publikacji na temat tradycji kuchni kociewskiej pt. W kuchni i przy stole pod redakcją Romana Landowskiego. Autor pisze: Inksza forma feferkucha zes ździebko inszego ciasta to byli kuszki co sia mianowali „fefernuski”, psieczóne na plaskaty blasze. Dalej autor podaje metodę wyrobu fefernusków: Na wysmarowany tłuszczam i posztrojowany mónko ułożyć paski ciasta, pocióńć na wirfle i wstawić blacha do fest nahajcowanego psieca. Po wyjańciu dać sia jamu łostudzić, polać farinó rozmóncóno wew kapce wody zes białtkam. Nazwa fefernuski pochodzi z języka niemieckiego pfeffernusskuchen, gdzie pfeffer znaczy pieprz, pierny, a nuss – orzech, czyli twardy; a więc Fefernuski to pierne, twarde ciastka. Różne przepisy na podobne ciasto można także spotkać w Książce Gospodyni Wiejskiej wydanej z zasiłku Ministerstwa Rolnictwa i Reform Rolnych – Związek Samopomocy Chłopskiej w 1944 r., która podaje przepis na „pierniczki drobne”.