Sądeckie lody
Sądeckie lody
Produkt wpisany na listę produktów tradycyjnych
  • w dniu 2011-11-24
  • kategoria Produkty mleczne
  • województwo woj. małopolskie

Wygląd:

Lody na wagę lub w waflach.

Kształt:

Kształt zależny jest od wielkości i rodzaju wafla.

Rozmiar:

W waflach waga około 60-300 g lub na kg.

Barwa:

Barwa zależy od smaku lodów: 1. śmietankowy – kremowa, 2. truskawkowy – różowa, 3. jagodowy – fioletowa, 4. kawowy – jasnobrązowa, 5. kakaowy/czekoladowy – ciemnobrązowa, 6. cytrynowy – biała, 7. bananowy – kremowa.

Konsystencja:

Konsystencja kremowa, jednolita, gładka, zimna masa. Mogą występować cząstki owoców, czekolady, bakalii.

Smak:

Występują różne smaki lodów: 1. śmietankowy – słodki, śmietankowy z nutą wanilii, 2. truskawkowy – słodki i lekko kwaskowaty zarazem, 3. jagodowy – smak dojrzałych jagód, 4. kawowy – smak kawy z mlekiem i śmietanką, 5. kakaowy/czekoladowy – intensywny smak kakao oraz czekolady, 6. cytrynowy – kwaskowaty, orzeźwiający, 7. bananowy – smak dojrzałych bananów.

Dodatkowe Informacje:

Tradycja:

Sądeckie lody wpisały się na stałe w historię i kulturę Nowego Sącza i stały się swego rodzaju wizytówką miasta. Były także natchnieniem i tematem poematów i wierszy tworzonych przez smakoszy lodowych. Ludwik Jerzy Kern w wierszu pt. „Od Homera” pisał o sądeckich lodach „(…) i te lody co smakują tak jak w żadnym innym mieście”. Ich produkcja w tym mieście rozpoczęła się w okresie przedwojennym i związana była z lodziarnią założoną przez Kazimierza Argasińskiego w 1937 roku oraz cukiernią Michała Pilińskiego. Lody sprzedawane były zarówno w sklepikach przyprodukcyjnych jak i rozwożone w specjalnych wózkach. „Później w Nowym Sączu były lody ze specjalnych wózków z termosami. Wózki były niebieskie i miały dwa srebrzyste kółka. Miały też dwie nóżki, by podczas sprzedawania lodów stały prosto. Te wózki pchali mężczyźni w charakterystycznych, z daleka zauważalnych bluzach i jakby mało tego głośno krzyczący: Lody! Lody! Lody dla ochłody!” (Sądeczanin, nr 9/2009, „Nowy Sącz-stolica lodów”, wspomnienia pani Ireny Styczyńskiej). Dawniej w Polsce chłodnictwo nie było rozwinięte, w związku z czym do zamrażania, transportu i przechowywania lodów używano zebranego w zimie lodu rzecznego. „Robotnicy specjalnymi przecinakami wyrąbywali jego bloki o wielkości prawie metra sześciennego (…). Furmankami konnymi wiozło się te bryły do specjalnego składowiska. Jedna z lodziarni miała do tego wielki dół w ziemi przy ulicy Wałowej. (…) Bryły lodu obsypywano trocinami lub sieczką ze słomy. Tam lód musiał dotrwać do kolejnej zimy. Z takich magazynów lód pobierano tylko nocą, by gorąc nie dostał się do środka” (Sądeczanin, nr 9/2009, „Nowy Sącz-stolica lodów”, wspomnienia pani Ireny Styczyńskiej). Na wyjątkowy smak lodów składają się starannie wyselekcjonowane produkty najwyższej jakości od lokalnych dostawców (mleko, jaja, owoce), indywidualne wykańczanie produktów oraz ręczne dozowanie naturalnych dodatków. Proces produkcji oparty jest na tradycyjnych maszynach do produkcji lodów. Pozwalają one na „kręcenie” lodów, kontrolę nad produkcją na każdym jej etapie. Obecnie takie maszyny spotykane są bardzo rzadko w firmach produkujących lody ze względu na wysoką pracochłonność produkcji. Lody wyciągane są z maszyny ręcznie za pomocą specjalnych łopat. „Kręcenie” lodów wymaga umiejętności i doświadczenia, gdyż jest to kluczowy moment wytwarzania lodów tradycyjnych. Lody produkowane są w niewielkich partiach i sprzedawane bezpośrednio po ich wyprodukowaniu.